Hormonen zijn chemische boodschappers die in uw lichaam worden aangemaakt om organen of meerdere organen te vertellen wat ze moeten doen voor een goede gezondheid. Ze zijn onmisbaar en beïnvloeden u fysiek, mentaal, emotioneel en zelfs sociaal. Hormonen zijn ook cruciaal voor seksuele gezondheid, functie en voortplanting. Hoewel er meer dan 50 hormonen in het menselijk lichaam circuleren, zijn oestrogeen en progesteron de bekendste vrouwelijke hormonen.
Waarom Hormonale Balans Cruciaal Is
Hormonen functioneren als een complex orkest. Wanneer één instrument uit balans is, kan dit de hele compositie verstoren. De balans is van essentieel belang; zowel te veel als te weinig van een hormoon kan tot problemen leiden.
Een hormonale disbalans kan zich manifesteren in diverse klachten:
Menopauze en Overgangsklachten: Wanneer de productie van de geslachtshormonen (oestrogeen en progesteron) afneemt, kunnen ernstige symptomen ontstaan. De hormoonspiegels van oestrogeen en progesteron gaan ver naar beneden in deze levensfase.
Opvliegers en Nachtzweten: Dit zijn typische en zeer hinderlijke symptomen tijdens de overgang. Opvliegers ontstaan doordat de verlaagde oestrogeenspiegels de thermostaat in de hypothalamus (een controlecentrum in de hersenen) verstoren. Normaal heeft deze thermostaat een breed, comfortabel bereik, maar door de hormonale disbalans wordt dit bereik erg smal. Hierdoor weet het lichaam niet hoe het de temperatuur correct moet aanpassen, wat leidt tot over- of ondercorrectie en zo de opvliegers veroorzaakt.
Verminderde Botmassa (Osteoporose): Een daling van het oestrogeengehalte veroorzaakt een vermindering van de botdichtheid. Dit proces van botontkalking versnelt tijdens de menopauze en leidt tot osteoporose (broze botten). Progesteron en oestrogeen versterken beide de botten. De kans op osteoporose wordt lager door hormoontherapie, omdat dit het proces van botontkalking vertraagt.
Endometriose: Ongeveer 1 op de 10 vrouwen heeft te maken met endometriose. Dit is een aandoening waarbij endometrium-achtige cellen (weefsel dat lijkt op baarmoederslijmvlies) groeien op plekken waar ze niet horen, zoals op de buitenkant van de baarmoederwand of de eierstokken. Deze plekjes reageren mee op de hormoonschommelingen van de menstruatiecyclus. Dit kan tijdens de menstruatie leiden tot kleine bloedingen en ontstekingen op die verkeerde plekken, wat ernstige en aanhoudende pijn veroorzaakt, ook tijdens seks of toiletgang. Endometriose kan leiden tot verklevingen van weefsels (bijvoorbeeld tussen de darm en de baarmoeder) en kan uiteindelijk onvruchtbaarheid of sterk verminderde vruchtbaarheid veroorzaken. Te weinig progesteron kan leiden tot meer pijn bij endometriose.
PCOS (Polycysteus Ovarium Syndroom): Dit is een van de grootste hormoonproblemen onder vrouwen. Kenmerken zijn onder meer onregelmatige menstruatiecycli (of het uitblijven ervan), een teveel aan mannelijke hormonen, en eierstokken gevuld met veel onrijpe eicellen (soms wel 20, 30, 40 of 50 in plaats van de normale 7-9). Vrouwen met PCOS lopen een verhoogd risico op aandoeningen als diabetes en hart- en vaatziekten naarmate ze ouder worden.
Natuurlijke Balans Herstellen: Leefstijl en Voeding
De basis voor hormonale balans begint bij een goede nachtrust. De traditionele Chinese geneeskunde adviseert om uiterlijk om 23.00 uur in bed te liggen, slapend tot minstens 5 of 6 uur 's ochtends, om natuurlijke hormoonbalans mogelijk te maken.
Daarnaast speelt voeding een sleutelrol bij het in balans brengen van hormonen:
Vetten: Het bouwblok voor alle hormonen is cholesterol. Gezonde vetten (omega-3-vetzuren, oftewel PUFA’s), zijn essentieel. Omega-3 vetzuren (te vinden in vis zoals kabeljauw, zalm, schelpdieren, en zaden zoals chiazaad) helpen bij het reguleren van het hormoon cortisol. Cortisol, gemaakt door de bijnieren, moet in balans zijn voor een evenwichtige stofwisseling en gezonde bloeddruk.
Eiwitten: Dit zijn de bouwstenen van hormonen, opgebouwd uit aminozuren. Eiwitten helpen ook om de eetlusthormonen ghreline (hongerhormoon) en GLP1/leptine (verzadigingshormonen) in balans te houden. Goede bronnen zijn onder andere eieren, peulvruchten (zoals linzen en edamame), en vis.
Darmgezondheid: Een gezond darmmicrobioom is zeer belangrijk om uw hormonen in balans te houden. U voedt uw darmbacteriën met kleurrijke groenten (rijk aan polyfenolen) en voedingsvezels.
Vermijden: Voor een gezonde hormoonbalans is het belangrijk om suiker, zout, alcohol en ultra-bewerkte voedingsmiddelen te beperken of te vermijden. Ultra-bewerkte voedingsmiddelen kunnen uw darmmicrobioom beschadigen en ontsteking veroorzaken.
Hormoononderzoek: Bloed versus Speeksel
Om uw hormonale balans te bepalen, is een laboratoriumonderzoek noodzakelijk. Het is vrijwel altijd nodig om bloedonderzoek te laten doen.
Hormoononderzoek kan ook worden gedaan in het speeksel. Speeksel is qua 0-meting (nulmeting) iets beter omdat hormonen vetoplosbaar zijn en speeksel ook.
Wat is het Verschil tussen Hormonen?
Bij hormoontherapie (Hormone Replacement Therapy - HRT) en anticonceptie worden verschillende soorten hormonen gebruikt: natuurlijke, synthetische en bio-identieke hormonen.
Natuurlijke Hormonen
Dit zijn de chemische boodschappers die van nature in uw lichaam worden geproduceerd. De geslachtshormonen oestrogeen en progesteron worden voornamelijk gemaakt in de eierstokken, bijnieren en teelballen, met cholesterol als grondstof. De productie ervan neemt af naarmate we ouder worden, zoals tijdens de menopauze en andropauze.
Synthetische Hormonen
Synthetische hormonen (zoals progestativa) zijn chemisch veranderd en hebben daardoor een andere structuur dan de hormonen die uw lichaam zelf aanmaakt. Ze werken anders en stimuleren de receptoren in de cellen niet op dezelfde manier als biologisch actieve hormonen.
Voorbeelden: Progestativa zijn synthetische hormonen, zoals levonorgestrel, die lijken op progesteron, maar structureel anders zijn. Synthetische hormonen worden onder andere gebruikt in de meeste orale anticonceptiepillen en in sommige reguliere HRT-middelen.
Risico's: Synthetische hormonen (in HRT en anticonceptie) worden geassocieerd met risico's, zoals een verhoogde kans op trombose, embolie en beroertes. De hormonen in de pil worden veel minder goed afgebroken door het lichaam dan lichaamseigen hormonen. Het risico op trombose bij de orale anticonceptiepil is 3 tot 10 keer hoger dan bij natuurlijke, lichaamsidentieke hormonen.
Bio-identieke Hormonen (Lichaamseigen Hormonen)
Bio-identieke hormonen (ook wel lichaamsidentieke hormonen genoemd) hebben exact dezelfde chemische structuur als de hormonen die uw lichaam zelf produceert. Ze worden vaak gemaakt uit plantaardig materiaal.
Voordeel: Lichaamsidentieke hormonen vervangen 'hetzelfde als het oorspronkelijke'. Het voordeel is dat ze de risico's op bijvoorbeeld bloedstolsels en beroertes niet met zich meebrengen op dezelfde manier als synthetische hormonen.
Voorbeelden: Estradiol dat via de huid wordt toegediend, is een lichaamsidentiek hormoon. Lichaamsidentiek progesteron, indien geslikt, kan de slaapkwaliteit verbeteren. De combinatie van estradiol met lichaamsidentiek progesteron veroorzaakt geen verhoogd risico op borstkanker, zelfs niet bij langdurig gebruik.
Let op: De term "bio-identiek" wordt soms ook beschreven als een marketingterm in plaats van een medische term.
Feel Good Care helpt u graag verder
In de wirwar van symptomen die samenhangen met hormonale disbalans, voelen veel vrouwen zich verloren. Individueel gedoseerde bio-identieke hormonen, in combinatie met professionele begeleiding op basis van uw klachten en laboratoriumonderzoek, kunnen de klachten verminderen.
Feel Good Care kan u helpen uw hormonen weer in balans te krijgen.
Een behandeling is maatwerk en begint meestal met een uitgebreide intake en laboratoriumonderzoek. Door een focus op uw totale gezondheid en, indien nodig, hormoonsuppletie, kunt u vitaler ouder worden en in goede gezondheid blijven. Hoe gezonder u leeft naast het innemen van hormonen en supplementen, hoe sneller u resultaat zult voelen.
