Gezondheid

Metabole cardiologie – het hart zijn energie teruggeven

Mark 14 January 2026 4 weergaven
Metabole cardiologie vertrekt vanuit een simpele, hoopvolle gedachte: als je de energiecentrales van het hart (de mitochondriën) beter laat werken, kan het hart vaak veel beter presteren dan we denken.

(tot 01-02-2026: gratis arteriograph meting)

Metabole cardiologie vertrekt vanuit een simpele, hoopvolle gedachte:
als je de energiecentrales van het hart (de mitochondriën) beter laat werken, kan het hart vaak veel beter presteren dan we denken.

In plaats van alleen te kijken naar dichtgeslibde vaten, bloeddruk of ritmestoornissen, richt metabole cardiologie zich op de biochemische motor achter elke hartslag: de productie en het herstel van ATP (adenosinetrifosfaat) in de hartspiercellen.

Deze benadering sluit aan bij het werk van:

  • de Amerikaanse cardioloog dr. Stephen Sinatra,

  • de Dr. Rath Foundation (cellulaire geneeskunde, vitamine C en nutriënt-synergie),

  • de Nederlande cardioloog Prof. Dr. F.C. (Frans) Visser die zich bezighoudt met metabole cardiologie. Zijn leerstoel betrof specifiek het myocardiale metabolisme bij hartfalen, wat centraal staat in metabole cardiologie

Uit een groeiende hoeveelheid studies blijkt dat gerichte nutriënten – naast reguliere behandeling – meetbare verbeteringen kunnen geven in klachten, inspanningsvermogen en in sommige gevallen zelfs in overleving bij hartpatiënten.

1. Het hart als energieverslindend orgaan

De hartspier is één van de meest energie-intensieve organen van het lichaam. Tot meer dan 90% van de energie komt uit mitochondriën, die continu ATP produceren uit vetzuren, glucose en andere brandstoffen.

Bij hartfalen en andere hartaandoeningen zien we in onderzoek:

  • Mitochondriale disfunctie en daling van ATP-productie;

  • Verminderde metabole flexibiliteit (het hart schakelt minder goed tussen vet, glucose en ketonen);

  • Meer oxidatieve stress en ontsteking in de hartspier.

Een Nederlandse cardioloog, dr. Ahmet Güçlü (Amsterdam UMC), liet bij patiënten met hypertrofische cardiomyopathie zien dat er al in een vroeg stadium sprake is van energietekort in de hartspier, nog vóór ernstige structurele schade zichtbaar is.

Metabole cardiologie wil precies dát aanpakken: de energiebalans in de hartcel herstellen.

2. Dr. Stephen Sinatra en de “awesome foursome”

Cardioloog dr. Stephen Sinatra omschreef metabole cardiologie als de “missing link” in de behandeling van hartziekten: een systematische aanpak om de mitochondriën van het hart te ondersteunen met specifieke nutrienten.

Zijn kerncombinatie – de “awesome foursome” – bestaat uit:

  1. Co-enzym Q10 (CoQ10)

    • Onmisbaar in de elektronentransportketen in de mitochondriën;

    • Werkt ook als krachtige antioxidant in de hartspier.

  2. L-carnitine

    • Transporteert lange-keten vetzuren de mitochondriën in, zodat het hart vet als brandstof kan gebruiken;

    • Speelt een centrale rol in de vetzuurverbranding van de hartspier

  3. D-ribose

    • Een natuurlijke suiker (pentose) en directe bouwsteen voor ATP;

    • Vooral belangrijk bij herstel van uitgeputte energiereserves na ischemie of zware belasting.

  4. Magnesium

    • Cofactor bij honderden enzymreacties;

    • ATP functioneert in cellen vrijwel altijd als Mg-ATP-complex;

    • Belangrijk voor hartritme, vaatspanning en spierontspanning.

Volgens Sinatra werken deze stoffen synergetisch: CoQ10 en L-carnitine optimaliseren de energieproductie, D-ribose helpt de ATP-voorraad aanvullen, en magnesium zorgt dat ATP effectief gebruikt kan worden.

3. Wetenschappelijke onderbouwing: wat laten studies zien?

3.1 CoQ10 – minder sterfte bij hartfalen (Q-SYMBIO)

In de gerandomiseerde, dubbelblinde Q-SYMBIO-trial kregen patiënten met chronisch hartfalen 300 mg CoQ10 per dag óf placebo, bovenop optimale standaardbehandeling. Na 2 jaar zag men in de CoQ10-groep:

  • 43% minder ernstige cardiovasculaire events,

  • 42% minder sterfte door alle oorzaken,

  • en significante verbetering in NYHA-klasse.

Conclusie van de onderzoekers: langdurige CoQ10-suppletie is veilig en kan zowel symptomen als prognose van hartfalen verbeteren.

3.2 L-carnitine – betere uitkomsten na een hartinfarct

Een grote meta-analyse (Mayo Clinic Proceedings, 2013) naar L-carnitine bij patiënten na een acuut myocardinfarct liet zien:

  • 27% lagere totale sterfte,

  • 65% minder ventriculaire ritmestoornissen,

  • 40% minder angineuze klachten vergeleken met controle.

3.3 D-ribose – beter herstel van ATP en belastbaarheid

Studies bij patiënten met hartfalen en ischemische hartziekte laten zien dat D-ribose:

  • de diastolische functie kan verbeteren;

  • de ischemic threshold verhoogt (meer inspanning voordat klachten ontstaan);

  • de inspanningstolerantie en kwaliteit van leven kan vergroten.

3.4 Magnesium – basis voor ritme, bloeddruk en vaatzorg

Grote cohortstudies en reviews tonen dat een lage magnesiuminname en -status geassocieerd zijn met:

  • meer hypertensie,

  • meer ischemie, hartfalen en ritmestoornissen,

  • en hogere cardiovasculaire sterfte.

Samen schetsen deze onderzoeken een duidelijk beeld: gerichte metabole ondersteuning kan een relevante, wetenschappelijk onderbouwde aanvulling zijn op de reguliere behandeling.

4. Dr. Rath Foundation, vitamine C en cellulaire geneeskunde

De Dr. Rath Foundation en het Dr. Rath Research Institute benaderen hart- en vaatziekten vanuit de cellulaire geneeskunde: chronische ziekten ontstaan wanneer lichaamscellen jarenlang onvoldoende essentiële micronutriënten krijgen.

4.1 Vitamine C, vaatwand en atherosclerose

Rath en collega’s toonden in een speciaal muismodel dat geen eigen vitamine C kan maken en lipoproteïne(a) produceert, dat:

  • vitamine C-tekort leidt tot meer Lp(a)-afzetting en atherosclerose;

  • vitamine C-suppletie de vaatbeschadiging en plaquevorming duidelijk vermindert.

Daarmee wordt vitamine C gezien als een structurele bouwsteen voor de vaatwand en als natuurlijke bescherming tegen atherosclerose.

4.2 Nutriënt-synergie

Het instituut beschrijft ook synergetische combinaties van o.a. vitamine C, lysine, proline en plantenstoffen die:

  • de collageenstructuur van de vaatwand versterken,

  • matrixafbraakenzymen remmen,

  • en zo de stabiliteit van vaten ondersteunen.

5. Waarom krijgen dieren vrijwel geen hart- en vaatziekten?

Een fascinerende observatie is dat de meeste dieren in het wild vrijwel nooit een hartinfarct krijgen, terwijl atherosclerose bij mensen één van de belangrijkste doodsoorzaken is.

Uit vergelijkend onderzoek blijkt:

  • Dat mensen veel ernstiger en veel vaker atherosclerose ontwikkelen dan andere diersoorten.

  • Dat veel dieren alleen duidelijke atherosclerose ontwikkelen als ze experimenteel een extreem cholesterolrijk dieet krijgen.

De Dr. Rath-hypothese geeft hier een elegante verklaring voor:

  1. De meeste zoogdieren maken zélf vitamine C aan in hun lever via het enzym L-gulonolactone-oxidase (GULO).

  2. Mensen, hogere primaten en sommige andere soorten (o.a. cavia en bepaalde vleermuizen) hebben dit enzym verloren en zijn volledig afhankelijk van vitamine C uit de voeding.

  3. Volgens Rath zijn hart- en vaatziekten in feite een langdurige vitamine C-deficiëntie van de vaatwand – een soort “chronische, milde scheurbuik”.

Kort gezegd:

De meeste dieren krijgen nauwelijks hartinfarcten, omdat ze dagelijks grote hoeveelheden vitamine C in hun eigen lichaam produceren, wat hun bloedvaten structureel beschermt. Mensen doen dat niet en zijn daardoor veel kwetsbaarder.

Er zijn uitzonderingen (sommige katten, vogels, proefdieren), maar in grote vergelijkende onderzoeken blijft de conclusie overeind: van alle dieren is de mens veruit het meest getroffen door atherosclerose en de complicaties ervan.

Deze dier-vergelijkingen ondersteunen de kern van metabole cardiologie: micronutriënten – in het bijzonder vitamine C – spelen een cruciale rol in de bescherming van hart en vaten.

6. De Arteriograph – je vaatleeftijd meten in 2 minuten

(tot 01-02-2026: gratis meting)

Metabole cardiologie richt zich niet alleen op het hart zelf, maar ook op de “kwaliteit” van de bloedvaten. Een belangrijk, modern meetinstrument hiervoor is de Arteriograph.

6.1 Wat is de Arteriograph?

De Arteriograph is een gevalideerd, niet-invasief apparaat dat via één bovenarmmanchet binnen enkele minuten:

  • de arteriële stijfheid en

  • de centrale (aortale) bloeddruk

in kaart brengt, onder andere via:

  • Aortic Pulse Wave Velocity (PWVao) – de snelheid waarmee de drukgolf door de aorta loopt;

  • Augmentation Index (AIXao) – maat voor de mate van golfreflectie in de vaten;

  • en diverse andere hemodynamische parameters.

Deze waarden zeggen iets over je “vaatleeftijd” en het risico op toekomstige hart- en vaatziekten, vaak nog voordat klassieke risicofactoren echt uit de bocht vliegen.

Meerdere onderzoeken laten zien dat de Arteriograph goed overeenkomt met andere gold-standard technieken voor het meten van arteriële stijfheid en dat arteriële stijfheid een onafhankelijke voorspeller is van hart- en vaatrisico.

6.2 Gratis Arteriograph-meting tot 01-02-2026

Om deze metabole en vasculaire benadering concreet en laagdrempelig te maken, bieden wij tot en met 1 februari 2026 (01-02-2026) een gratis Arteriograph-meting aan.

  • De meting duurt meestal niet langer dan enkele minuten.

  • Je krijgt een duidelijk overzicht van je vaatleeftijd, arteriële stijfheid en centrale bloeddruk.

  • Op basis hiervan kan gerichter worden besproken welke leefstijl- en eventueel nutriëntinterventies zinvol zijn.

7. Praktische integratie: hoe ziet een behandelconcept eruit?

Een modern, metabool cardiologisch plan combineert drie pijlers:

  1. Reguliere cardiologische zorg

    • Medicatie volgens richtlijnen (ACE-remmers/ARB’s, bètablokkers, SGLT2-remmers, antistolling, etc.);

    • Eventuele interventies zoals dotter, stent, bypass of pacemaker/ICD.

  2. Leefstijl als krachtige metabole therapie

    • Voeding rijk aan groenten, fruit, noten, zaden, peulvruchten, goede vetten en vis;

    • Beweging op maat (cardiac rehab, combinatie kracht + conditie);

    • Stoppen met roken, goede slaap en stressreductie.

  3. Gerichte micronutriënten, onder deskundige begeleiding

    • CoQ10 bij hartfalen (Q-SYMBIO-data);

    • L-carnitine na een hartinfarct;

    • D-ribose bij energietekort/ischemie;

    • Magnesium bij lage status, ritmestoornissen of hypertensie;

    • Vitamine C en andere nutriënt-synergiën ter ondersteuning van vaatwand en bindweefsel (Dr. Rath-model). Altijd afgestemd op de individuele situatie en in overleg met huisarts en/of cardioloog.

8. Conclusie: een positief, toekomstgericht hartconcept

Metabole cardiologie biedt een positieve, toekomstgerichte kijk op hartgezondheid:

  • Het hart is niet alleen een “pomp met kalk in de leidingen”, maar een hoog-dynamisch energieorgaan.

  • Onderzoek van o.a. dr. Sinatra, de Dr. Rath Foundation en Nederlandse cardiologen laat zien dat mitochondriën, vitamine C en gerichte nutriënten een belangrijke rol spelen in het ontstaan én het herstel van hart- en

  • De vergelijking met dieren – die dankzij hun eigen vitamine C-productie vrijwel nooit hartinfarcten krijgen – onderstreept hoe centraal micronutriënten en celstofwisseling staan bij hartgezondheid.

  • Met tools als de Arteriograph kunnen we op een moderne, gevalideerde manier vroegtijdig zien hoe “oud” je vaten zich gedragen, en daar gericht op ingrijpen.

En tot 01-02-2026 mag je daar nog van profiteren met een gratis Arteriograph-meting, zodat je heel concreet kunt zien waar je staat en welke stappen richting betere hart- en vaatgezondheid voor jou het meest zinvol zijn.

Onderzoek/ literatuur/ website

Deel dit artikel